|
Ψήφισμα της «συνάντησης» εκπαιδευτικών τέχνης για τα καλλιτεχνικά μαθήματα |
|
|
|
20.09.08 |
Οι εκπαιδευτικοί τέχνης που πήραν μέρος στην τριήμερη «συνάντηση» την
οποία διοργάνωσαν η Ένωση Καθηγητών Καλλιτεχνικών Μαθημάτων, η Ομάδα
για την Επικοινωνία και την Εκπαίδευση στην Τέχνη και ο Ελληνικός
Οργανισμός για την Εκπαίδευση μέσω της Τέχνης, με το ψήφισμά μας αυτό
θέλουμε να υπογραμμίσουμε τα παρακάτω:
1. Η διδασκαλία της Τέχνης στο σχολείο έχει να επιτελέσει ένα σημαντικό έργο: να ευαισθητοποιήσει το παιδί στην «ανάγνωση» των μορφών του περιβάλλοντός του, να αναπτύξει τις νοητικές κριτικές και δημιουργικές του ικανότητες καλλιεργώντας τη φαντασία του και να το βοηθήσει στην κατανόηση της Τέχνης και άλλων δημιουργικών δραστηριοτήτων ως πολιτισμικών φαινομένων. Το σχετικό επομένως μάθημα, πέρα από την καθαρά Αισθητική Αγωγή μπορεί να προσφέρει στους μαθητές γνώσεις και δεξιότητες απαραίτητες και για τη γενικότερη εκπαίδευσή τους. Από την άποψη αυτή το μάθημα πρέπει να αποτελεί απαραίτητο και ουσιαστικό μέρος του όλου εκπαιδευτικού προγράμματος.
2. Σήμερα, στην Ελλάδα, η διδασκαλία της Τέχνης, σε αντίθεση με άλλες χώρες όπου συνεχώς κατακτά θέσεις και διευρύνει το ρόλο της, βρίσκεται σε πλήρη αδυναμία να εκπληρώσει τον προορισμό της και τούτο για τους εξής κυρίως λόγους:
α. Τα καλλιτεχνικά μαθήματα έχουν ήδη εξοβελιστεί ουσιαστικά από το Λύκειο, ενώ στο Γυμνάσιο περιορίζονται σε μια μόνο ώρα την εβδομάδα.
Παράλληλα διαφαίνεται ο κίνδυνος το μάθημα να καταστεί «προαιρετικό» και τελικά να καταργηθεί εντελώς στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση, με το πρόσχημα ότι θα αποκτήσει έναν ουσιαστικότερο ρόλο στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Σημειώνουμε ότι σε άλλες χώρες το μάθημα όχι μόνο διδάσκεται πολλαπλάσιες ώρες και στο προπανεπιστημιακό Λύκειο, αλλά και περιλαμβάνεται στα μαθήματα επιλογής κατά τις απολυτήριες εξετάσεις.
β. Ακόμη και η προβλεπόμενη από το πρόγραμμα του Γυμνασίου μια ώρα διδασκαλίας την εβδομάδα δεν πραγματοποιείται σε όλα τα Γυμνάσια της χώρας, αφού σε σύνολο 3.000 Γυμνασίων - Λυκείων αντιστοιχούν μόλις 230 εκπαιδευτικοί τέχνης, ενώ ταυτόχρονα απορρίπτονται σωρηδόν οι αιτήσεις διορισμού άλλων στις κενές θέσεις.
γ. Τα υλικοτεχνικά μέσα (χώροι, εποπτικά μέσα, υλικά κ.λπ.) που διατίθενται για τη διδασκαλία του μαθήματος είναι τελείως ανεπαρκή. Σε πολλές χώρες διατίθενται από το κράτος τα υλικά των ασκήσεων μέσα στην τάξη.
δ. Το πρόγραμμα διδασκαλίας του μαθήματος, κάτω από αυτές τις συνθήκες, παραμένει αναγκαστικά ατελές και ανεξέλικτο, δεδομένου ότι οι όποιες καλές ιδέες υπάρχουν ή έχουν προταθεί, είναι αδύνατο να δοκιμαστούν στην πράξη.
ε. Οι εκπαιδευτικοί τέχνης στην Ελλάδα, απόφοιτοι της Α.Σ.Κ.Τ., δεν είναι ειδικά καταρτισμένοι για αυτόν το ρόλο και, όσες προσπάθειες και αν καταβάλλουν για να αναπληρώσουν τα κενά της εκπαίδευσής τους, δεν μπορούν να επιτελέσουν το έργο τους, όσο θα επιθυμούσαν σωστά. Επισημαίνεται ότι σε άλλες χώρες οι εκπαιδευτικοί τέχνης είναι απόφοιτοι ειδικών Ανώτατων Σχολών ή είναι καλλιτέχνες που έχουν μετεκπαιδευτεί ειδικά.
3. Τις σοβαρές αυτές αδυναμίες του εκπαιδευτικού μας συστήματος στον τομέα της Καλλιτεχνικής Αγωγής προσπαθούν να καλύψουν διάφορα εξωσχολικά εργαστήρια που λειτουργούν συνήθως στα πλαίσια και με την αρωγή Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης και που απευθύνονται τόσο σε παιδιά όσο και σε ενήλικους. Ορισμένες από αυτές τις προσπάθειες έχουν ήδη αποδώσει αξιόλογα αποτελέσματα και πρέπει ασφαλώς να συνεχιστούν και να επεκταθούν. Η ανεξέλεγκτη ωστόσο διάδοση αυτού του μοντέλου κινδυνεύει να οδηγήσει και σε ανεπιθύμητα αποτελέσματα, όταν την ευθύνη των εργαστηρίων αυτών την αναλαμβάνουν άτομα που δεν διαθέτουν τα απαιτούμενα προσόντα.
Επισημαίνεται ότι η έλλειψη ειδικευμένων εκπαιδευτικών τέχνης γίνεται και στην περίπτωση αυτή ιδιαίτερα αισθητή.
4. Για τη βελτίωση της απαράδεκτης κατάστασης που επικρατεί στη χώρα μας ως προς τη διδασκαλία της Τέχνης στο σχολείο προτείνουμε και ζητούμε:
α. Το μάθημα των καλλιτεχνικών, ανεξάρτητα από την επιθυμητή οπωσδήποτε βελτίωσή του στο Δημοτικό, να παραμείνει υποχρεωτικό στο Γυμνάσιο με την προοπτική της διεύρυνσής του και της εν γένει αναβάθμισής του με την αύξηση των προβλεπόμενων διδακτικών ωρών.
β. Να διοριστούν το ταχύτερο οι εκπαιδευτικοί τέχνης που έχουν ήδη υποβάλει σχετική αίτηση και να καταβληθεί προσπάθεια για τη βαθμιαία πλήρωση των θέσεων με διεύρυνση της οργανικότητας με τέτοιο τρόπο ώστε να καλυφθούν όλα τα Γυμνάσια-Λύκεια της χώρας.
γ. Ανάπτυξη υλικοτεχνικής υποδομής και δημιουργία κατάλληλων εργαστηρίων και εξασφάλιση απαιτούμενου εποπτικού υλικού.
δ. Να αναμορφωθούν τα υφιστάμενα αναλυτικά προγράμματα σύμφωνα με τις προτάσεις των αρμόδιων συλλογικών φορέων.
ε. Να μελετηθεί από τους αρμόδιους συλλογικούς φορείς ο τρόπος αναβάθμισης των σπουδών των εκπαιδευτικών τέχνης, στα πλαίσια μιας ευρύτερης αναβάθμισης της Πανεπιστημιακής Παιδείας και να γίνουν ανάλογες προτάσεις στο Υπουργείο.
στ. Για να προωθηθεί η ειδίκευση στην Εκπαίδευση Τέχνης χρειάζεται να καθιερωθεί άμεσα η χορήγηση του μεγαλύτερου δυνατού αριθμού σχετικών υποτροφιών σε εκπαιδευτικούς τέχνης.
5. Η συνάντηση εκπαιδευτικών τέχνης για τα καλλιτεχνικά μαθήματα απευθύνεται σ’ όλους τους πνευματικούς ανθρώπους του τόπου, στον Τύπο και σ’ όλους τους εκπαιδευτικούς, τους γονείς και τους ίδιους τους μαθητές.
Ζητά απ’ αυτούς την κατανόηση και την υποστήριξή τους. Για να εδραιωθεί και να προχωρήσει η Εκπαίδευση της Τέχνης στη χώρα μας, σαν ένας σημαντικός όρος για την γενικότερη πολιτιστική μας ανέλιξη και τελικά για τη διατήρηση, την αφομοίωση και ανάπτυξη της ίδιας της πολιτιστικής μας κληρονομιάς που δεν αρκούν οι ρητορείες για να αξιοποιηθεί. Εμείς οι εκπαιδευτικοί τέχνης που πήραμε μέρος στη «συνάντηση» για τα καλλιτεχνικά μαθήματα θα εργαστούμε σε κάθε περίπτωση για να υλοποιηθούν οι παραπάνω στόχοι.
ΑΘΗΝΑ 3 Δεκέμβρη 1984
Το Προεδρείο της οργανωτικής επιτροπής της «συνάντησης»
|
