|
Πειραματισμοί Καλλιτεχνών καθηγητών της Μέσης Εκπαίδευσης |
|
|
|
20.09.08 |
|
Σελίδα 10 από 11
ΚΩΣΤΑΣ ΦΡΑΓΚΟΠΟΥΛΟΣ
Βασικό γνώρισμα της κοινωνίας που ζούμε είναι να δημιουργεί άτομα που γνωρίζουν τους ανθρώπους, τα πράγματα, τα γεγονότα μέσα από ένα αυστηρά οικονομιστικό-ορθολογικό τρόπο και που έτσι έχει σα συνέπεια να ταυτίζεται η γνώση με την αντικειμενικά δήθεν εξωτερική περιγραφή. Όμως γνώση χωρίς συνείδηση και συνείδηση χωρίς ευαίσθητες αισθήσεις δεν γίνεται. Οι αισθήσεις μας εργαλεία γνώσης κι αυτές έχουν ατροφήσει μπροστά σ’ έναν ορθολογισμό που κάνει όλη τη δουλειά.
Σκοπός μου είναι λοιπόν να προσπαθώ να αποδιοργανώνω αυτόν τον εγκεφαλικό – ορθολόγο – αστυνόμο που μέσα από το μυαλό του μαθητή κριτικάρει-λογοκρίνει εξουσιάζει και αλλοιώνει την ολοκληρωμένη αίσθηση-επαφή του ατόμου με το περιβάλλον.
Έτσι λοιπόν τα θέματα που δίνω είναι θέματα-παγίδες που προσπαθούν να αποσυνδέσουν τα ορθολογιστικά πρότυπα περί αισθητικής από το καλλιτεχνικό γίγνεσθαι. Στη συνέχεια κατά τη διάρκεια της συζήτησης προσπαθώ να φέρω σε ρήξη αυτή την κατεστημένη λογική γνώση με την αισθητικά ολοκληρωμένη λογική που κάνει τα άτομα όχι να περιγράφουν μόνο αλλά και να ζουν το αισθητικά εκφρασμένο φαινόμενο.
Το θέμα που έχει ζωγραφιστεί εδώ από τα παιδιά, είναι το «Πρόσωπο-Μάσκα». Αυτό το θέμα και άλλα παρόμοια δίνονται σε μια πρώτη φάση στα παιδιά που για πρώτη φορά, ίσως, γνωρίζουν κάπως πιο βαθειά τη ζωγραφική. Σ’ αυτήν την πρώτη φάση ο θεματισμός έχει σαν σκοπό να εξοικειώσει τα παιδιά με τη δική τους (προσωπική) ζωγραφική γραφή που μέχρι τώρα, και στην καλύτερη ακόμα περίπτωση, δεν της έδιναν καμιά αξία.
Μ’ αυτό το θέμα δίνεται η δυνατότητα στο παιδί να πλάσει ένα πρόσωπο κάνοντας τη δική του εκφραστική επέμβαση και ρισκάροντας, ανατρέπει και απομυθοποιεί ένα εκλογικευμένο τυποποιημένο πρότυπο προσώπου. Αυτό το δύσκολο αντικείμενο, όπως ένα πρόσωπο, γίνεται αιτία παιχνιδιού, ενός παιχνιδιού δημιουργικού, που φέρνει σε αντιπαράθεση τη μέχρι τώρα αντίληψή του για το αντικείμενο με τη μαγική ιεροτελεστία, την πράξη, πάνω στο αντικείμενο δίνοντας έτσι τη δυνατότητα στο υποσυνείδητο να εκφραστεί και να ορίσει αισθητικά τη δημιουργικότητά του. Στην τάξη αυτό που λέω είναι να φτιάξουν ένα πρόσωπο-μάσκα εκφράζοντας πάνω του αυτό που αισθάνονται, κάνοντας έτσι μια δική τους τελετουργία για μια δική τους υποθετική γιορτή. Τους μιλώ για τις Διονυσιακές γιορτές, τις μάσκες, τα βαψίματα του προσώπου από τις πρωτόγονες φυλές μέχρι σήμερα. Τα χαρακτηριστικά ενός ζώου, αφηρημένα σχήματα, εικονικές παραστάσεις μπορούν να επιλεγούν για τη δημιουργία αυτού του προσώπου-μάσκα. Θα πρέπει να αποφύγουν τα κλισέ, τις επαναλήψεις και τις αντιγραφές (βαψίματα ινδιάνων, κλόουν κ.λπ.). Με άλλα λόγια να είναι μια μάσκα που για πρώτη φορά θα φτιάξουν. Τους εξηγώ πως πρέπει να στηθεί ένα πρόσωπο στο χώρο και τα παιδιά σε δύο μαθήματα θα φτιάξουν το έργο τους. Στο τρίτο μάθημα γίνεται συζήτηση και στο βαθμό που μπορούμε μιλάμε για το αποτέλεσμα. Αυτή η συζήτηση είναι κάτι το πολύ ουσιαστικό στη διαδικασία συνειδητοποίησης των μαθητών-τριών για το τι έχουν κάνει.
|