|
Σελίδα 2 από 2
Πολιτιστικό κέντρο Χαλκίδας Εργαστήρι Τέχνης Η Εύβοια, το τρίτο μεγάλο νησί της Ελλάδας μετά την Κύπρο και την Κρήτη, είναι ένας παράδεισος φυσικής ομορφιάς. Έχει πολύ μεγάλη ιστορία, που αρχίζει από τους Άβαντες και πηγαίνει στους Βυζαντινούς και τους Τούρκους. Σ’ αυτό το νησί λοιπόν, και μάλιστα στη Χαλκίδα, την πρωτεύουσά του, το 1978 ιδρύθηκε από το Δήμαρχο της Χαλκίδας το Γιάννη Σπανό, το Δημήτρη Μυταρά και μένα, ένα μικρό πολιτιστικό σχολείο λαϊκής επιμόρφωσης, που ονομάστηκε Εργαστήρι Τέχνης. Στόχος του να βοηθήσει την πολιτιστική ανάπτυξη της πόλης και πάνω από όλα να δημιουργήσει μια εικαστική παιδεία, ανύπαρκτη μέχρι τότε στη Χαλκίδα. Όσοι από σας γνωρίζετε τη Χαλκίδα, θα έχετε υπ’ όψη σας πως είναι τυπικό δείγμα ελληνικής επαρχίας, παρ’ όλη τη μικρή απόσταση που τη χωρίζει από την Αθήνα. Υπάρχει ένα πλήθος από αστούς και μεγαλοαστούς, συνήθως αδιάφορο για τα κοινά της πόλης. Ακόμη ένα πλήθος από μικροαστούς και εργάτες. Οι τελευταίοι επανδρώνουν τις 120 βιομηχανικές μονάδες της γύρω περιοχής. Μια τυπική διοχέτευση για τους πρώτους είναι η εταιρεία Ευβοϊκών Σπουδών. Για τους δεύτερους, τουλάχιστον μέχρι τώρα, αμφίβολης δύναμης σύλλογοι, με καλές προθέσεις και ελάχιστη υποστήριξη από το κράτος. Την τραγική όψη όμως της Χαλκίδας θα τη δει κανείς στους νέους. Αβοήθητοι ουσιαστικά από οικογένεια και σχολείο, περιφέρονται στους δρόμους και τις καφετέριες της Χαλκίδας.
 Ακόμη και τώρα, μετά από τόσα χρόνια που λειτουργεί το εργαστήρι, με θλίψη μπορώ να πω, πως λίγα νέα παιδιά έρχονται εκεί για να φοιτήσουν. Το πρώτο τμήμα με 15 μαθητές που δημιουργήσαμε, ήταν για ενήλικες. Οι περισσότεροι μέχρι τότε ζωγραφίζανε μόνοι τους ή φοιτούσαν στα τμήματα ζωγραφικής της ΝΕΛΕ Χαλκίδας. Αυτό σημαίνει ότι επί τρεις ώρες την εβδομάδα αντέγραφαν από κάρτες τα γνωστά μας θέματα, όπως το παιδάκι που κλαίει, υπό την επίβλεψη μιας κυρίας, η οποία δεν έχει καμιά σχέση με την εικαστική παιδεία. Είναι ερασιτέχνης. Στη συνέχεια τα κορνιζάρανε με χρυσές κορνίζες και κάποια στιγμή τα εκθέτανε στην έκθεση Ευβοέων Καλλιτεχνών. Από τους ίδιους τους πρώτους μας μαθητές, στην αρχή, είχαμε μεγάλες αντιδράσεις. Τρομάξανε όταν ακούσανε πως θα έπρεπε επί τρία χρόνια να έρχονται στο σχολείο τρεις φορές την εβδομάδα, από τρεις ώρες, να ζωγραφίζουν σχέδιο και χρώμα από τη φύση και αυτό το μυστηριώδες μάθημα του βασικού σχεδίου, που πρώτη φορά το ακούγανε και δεν ήτανε και οι μόνοι στην Ελλάδα. Ακόμη, πως θα έπρεπε να παρακολουθούν δύο ώρες την εβδομάδα Ιστορία της Τέχνης, διαλέξεις κάθε μήνα και να επισκέπτονται στην Αθήνα Μουσεία και Γκαλερί. Ευτυχώς όση αντίδραση υπήρχε στην αρχή, τόσο αγάπη και φανατισμός δημιουργήθηκε σε λίγο.
 Έτσι τώρα πια μετά από έξι χρόνια δουλειάς από όλους, σε όλους τους τομείς, το εργαστήρι λειτουργεί σαν σύλλογος με την επωνυμία Πολιτιστικό Κέντρο Χαλκίδας και διοικείται από επταμελές αιρετό συμβούλιο. Στεγάζεται σε ένα μεγάλο διώροφο αρχοντικό νεοκλασικό, με ένα θαυμάσιο κήπο, στο κέντρο της Χαλκίδας το οποίο αναπαλαιώθηκε εξωτερικά και διαμορφώθηκε εσωτερικά σε σχολείο. Δημιουργήθηκαν τρεις μεγάλες αίθουσες διδασκαλίας για τα παιδιά και δύο για τους μεγάλους. Γραφείο καθηγητών και ξενώνας. Το πιο σημαντικό όμως είναι ότι τρεις μεγάλες αίθουσες του ισογείου ενωμένες, θα στεγάσουν το πρώτο Μουσείο Παιδικής Τέχνης που γίνεται στην Ελλάδα. Επειδή είναι μια δύσκολη προσπάθεια, ζητήσαμε τη βοήθεια του ελληνικού τμήματος της INSEA και είμαστε σίγουροι ότι θα μας τη δώσει, όπως ελπίζουμε να μας βοηθήσει και το Υπουργείο Πολιτισμού και το Υφυπουργείο Νέας Γενιάς. Σ’ αυτούς τους χώρους οι οποίοι θα λειτουργήσουν και σαν εκθετήριο των εργασιών των παιδιών, θα οργανώσουμε εκθέσεις παιδικής τέχνης από όλο τον κόσμο. Παράλληλα θα λειτουργεί σαν μια μικρή γκαλερί χαρακτικών και τα χρήματα από τις πωλήσεις θα ενισχύουν το ταμείο, διότι οι οικονομικές μας ανάγκες είναι τεράστιες, παρ’ όλη τη βοήθεια του Υπουργείου Πολιτισμού και τώρα τελευταία του Υφυπουργείου Νέας Γενιάς.
 Γνωρίζουμε ότι τα τμήματα των ενηλίκων έχουν επιμορφωτικό χαρακτήρα. Αισθανόμαστε βέβαια πόσο τους βοηθάμε, όπως επίσης, πόσο μπορούν οι ίδιοι, με τις γνώσεις τους και την ανάπτυξη της ευαισθησίας τους, να επηρεάσουν το οικογενειακό και κοινωνικό τους περιβάλλον. Όμως εκεί που τώρα και τρία χρόνια έχουμε ρίξει το μεγαλύτερο βάρος της προσπάθειάς μας, είναι τα παιδιά. Διακόσιοι δέκα μικροί μαθητές έρχονται στο Εργαστήρι Τέχνης και μαθαίνουν με τη ζωγραφική και το παιχνίδι να ισορροπούν σαν άνθρωποι, να εκφράζονται, να γίνονται φίλοι μεταξύ τους και με μας. Παρατηρούν τη φύση και την ερμηνεύουν. Ανακαλύπτουν τις ιδιότητες των σχημάτων και των χρωμάτων. Μαθαίνουν να είναι ελεύθεροι. Ασκούν τη φαντασία τους. Έρχονται σε επαφή με την τρίτη διάσταση μέσα από τον πηλό και τη χαρτογλυπτική. Μεθοδεύουν την τεχνική τους. Μαθαίνουν να χρησιμοποιούν διάφορα υλικά και να τα σέβονται. Παράδειγμα, κουρέλια, σπόγγους και χαρτιά. Τώρα που μεταφερθήκαμε στο καινούριο μας σχολείο, θα δημιουργήσουμε εργαστήρι κεραμικής και αργότερα υφαντικής. Η Χαλκίδα έχει ωραίο χώμα και παράδοση στην κεραμική. Ήδη μας βοήθησε ο ΕΟΜΜΕΧ με 500.000 δραχμές και ετοιμαζόμαστε να αγοράσουμε φούρνο, τροχούς κ.λπ.
 Έτσι σε λίγο στη Χαλκίδα θα γίνει εργαστήρι κεραμικής, για παιδιά και μεγάλους, όπου ελπίζουμε με επαγγελματίες δασκάλους να ανθίσει μια κεραμική ελληνική, μέσα από μια σύγχρονη παιδεία, με τη βοήθεια του Βασικού Σχεδίου και της Οπτικής Αντίληψης. Εύχομαι να γίνουν τέτοια σχολεία γρήγορα και σε άλλες πόλεις. Ήδη Δήμοι όπως της Καλαμάτας, της Κοκκινιάς, της Ν. Ιωνίας, της Αθήνας ξεκινάνε. Έρχονται στη Χαλκίδα, βλέπουν το σχολείο, τα παιδιά, εμάς. Χρειάζεται πίστη και κουράγιο. Όταν η Ολλανδία έχει πάνω από 100 δημιουργικά εργαστήρια, ας υπάρχουν επιτέλους και μερικά στην Ελλάδα. Πιστεύω ότι όταν η Καλλιτεχνική Παιδεία μπει στο σπίτι του Έλληνα, τότε εμείς οι καλλιτέχνες, θα υπάρχουμε επιτέλους ουσιαστικά στη λαϊκή συνείδηση και τα παιδιά μας θα λουλουδίσουν μέσα από ένα διάλογο ουσιαστικό.
Θα τελειώσω με δυο λόγια πολύ σημαντικά του SIR HERBERT READ: Ο μόνος τρόπος για να αποτραπούν οι πόλεμοι είναι η Αγωγή, και ένα από τα πιο αποτελεσματικά της μέσα, η Καλλιτεχνική Παιδεία.
Χαρίκλεια Μυταρά
Ειδικός επιστήμων στην Α.Σ.Κ.Τ.
|
