Εδώ και ένα χρόνο περίπου, με αφορμή τις Πανελλήνιες εξετάσεις που
κατέδειξαν για μια φορά ακόμα πόσο σημαντικό είναι το πρόβλημα της
διδασκαλίας των Καλλιτεχνικών στο Λύκειο, η Ένωση υπέβαλε το υπόμνημα
που δημοσιεύεται παρακάτω.
Το υπόμνημα επιδόθηκε στον τότε υφυπουργό Παιδείας κ. Πέτρο Μώραλη και κοινοποιήθηκε στους: υπουργό Πολιτισμού κ. Μελίνα Μερκούρη, ΑΣΚΤ, ΕΕΤΕ, ΟΛΜΕ και Παιδαγωγικό Ινστιτούτο. Ένα σχεδόν χρόνο μετά δεν μας έχει δοθεί καμιά συγκεκριμένη απάντηση παρά τις επανειλημμένες ενοχλήσεις της Ένωσης.
Τα προβλήματα τα οποία θίγει το υπόμνημά μας διατηρούν ακέραιη την επικαιρότητά τους.
Πόσες ακόμα φορές πρέπει να βρεθούν οι υποψήφιοι στη θέση να εξετάζονται σε μαθήματα - που δε διδάχθηκαν, για να αντιληφθεί η Πολιτεία την υποχρέωσή της να δώσει την αναγκαία λύση στο πρόβλημα;
ΘΕΜΑ: Η διδασκαλία του μαθήματος των Καλλιτεχνικών στο Λύκειο.
1. Τα τελευταία χρόνια η διδασκαλία του μαθήματος των Καλλιτεχνικών, ύστερα από τις απανωτές περικοπές ωρών που επιβλήθηκαν, στο μεν Γυμνάσιο έχει περιορισθεί πλέον σε οριακά επίπεδα (μια ώρα την εβδομάδα σε κάθε τάξη), στο δε Λύκειο έχει καταργηθεί στις Β΄ και Γ’ τάξεις, ενώ μόλις και διατηρείται στην Α’ τάξη (διδάσκεται 1 ώρα κάθε 15νθήμερο).
Η συρρίκνωση του χρόνου διδασκαλίας των Καλλιτεχνικών στο Γυμνάσιο και ο εξοστρακισμός του μαθήματος από το Λύκειο πρακτικά έχει οδηγήσει όχι στην ενίσχυση και ανάπτυξη της καλλιτεχνικής εκπαίδευσης, όπως απαιτείται, αλλά στον παραπέρα υποβιβασμό και παραμερισμό της εκπαίδευσης τέχνης.
Η παρατεινόμενη αυτή κατάσταση φέρνει την εκπαίδευση τέχνης πολύ πίσω σε σχέση με τις πραγματικές δυνατότητες, τις ανάγκες και τις σύγχρονες απαιτήσεις και έχει αρνητικές επιπτώσεις στην όλη πνευματική συγκρότηση, πολιτιστική ανέλιξη και διαμόρφωση του μαθητή και στην εκπαίδευση σα σύνολο.
2. Ιδιαίτερα θέλουμε να υπογραμμίσουμε εδώ ορισμένες σημαντικές συνέπειες που έχει η κατάργηση των Καλλιτεχνικών στις τελευταίες τάξεις του Λυκείου. Το μάθημα των Καλλιτεχνικών, που περιλαμβάνει τη διδασκαλία του Ελεύθερου και Γραμμικού σχεδίου, ανήκει στην κατηγορία των λεγόμενων ειδικών μαθημάτων.
Όπως είναι γνωστό, στα ειδικά μαθήματα Ελεύθερο και Γραμμικό σχέδιο διαγωνίζονται υποψήφιοι σε μια σειρά από σχολές της Τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, της Αρχιτεκτονικής, κλάδων εφαρμοσμένων τεχνών των ΤΕΙ κ.ά. Το μάθημα των Καλλιτεχνικών είναι εξάλλου το μόνο σχολικό μάθημα που θα μπορούσε να προσανατολίσει και προϊδεάσει τους μαθητές υποψήφιους για τις Ανώτατες Σχολές Καλών Τεχνών, όπου οι επιδόσεις τους στο Ελεύθερο σχέδιο, χρώμα κ.λπ., αποτελούν και τις μοναδικές προϋποθέσεις εισαγωγής.
Η κατάργηση, λοιπόν, των Καλλιτεχνικών από τις τάξεις Β΄ και Γ’ Λυκείου, οι οποίες έχουν ιδιαίτερη βαρύτητα για την τελική προετοιμασία των υποψηφίων στα ΑΕΙ και ΤΕΙ, όχι μόνο αποστερεί συνολικά το μαθητή από την εκπαίδευση τέχνης, αλλά και τον αναγκάζει στο αντιφατικό και παράλογο γεγονός, να δίνει εξετάσεις σε μαθήματα τα οποία δε διδάχθηκε προηγουμένως στο Λύκειο.
Στο γεγονός αυτό εκδηλώνεται μια χαρακτηριστική αντίφαση, που σημαδεύει έντονα το εκπαιδευτικό πρόγραμμα. Πώς μπορεί δηλαδή να βρίσκονται χιλιάδες υποψήφιοι μπροστά σε μια εξεταστέα ύλη που δεν είναι πουθενά διδακτέα στο Λύκειο απ’ το οποίο αποφοίτησαν;
Αφού είναι υποχρεωτική η εξέταση των υποψηφίων και μάλιστα με υψηλό συντελεστή βαθμολογίας στο Ελεύθερο και στο Γραμμικό σχέδιο, δεν είναι αυτονόητη και η υποχρέωση της Πολιτείας να τους δώσει τη στοιχειωδώς απαιτούμενη προπαρασκευή στο σχολείο τους;
Όσο τα Καλλιτεχνικά θα παραμένουν έξω από το Λύκειο, η Πολιτεία θα εμφανίζεται στον τομέα αυτό όχι να εκπληρώνει η ίδια τις εκπαιδευτικές υποχρεώσεις της, αλλά να στέλνει τους μαθητές- υποψήφιους της Αρχιτεκτονικής, ΤΕΙ, ΑΣΚΤ κ.λπ. να αναζητήσουν την ανάλογη προετοιμασία τους αποκλειστικά στα εξωσχολικά κέντρα, στα φροντιστήρια και στο εμπόριο της παροχής γνώσης. Αυτό δε συμβιβάζεται με τους πραγματικούς σκοπούς της εκπαίδευσης και είναι μια κατάσταση που πρέπει να αλλάξει.
3. Ζητούμε: α) Στην Α’ Λυκείου τα Καλλιτεχνικά να διδάσκονται 1 ώρα την εβδομάδα, σαν ένα μάθημα που παρέχει γενικά στοιχεία για την τέχνη αναγκαία για την εκπαίδευση όλων των μαθητών.
β) Να επανέλθει άμεσα η διδασκαλία των Καλλιτεχνικών στις τάξεις του Λυκείου που έχει καταργηθεί.
Σαν μία λύση, που θα μπορούσε να αντιμετωπίσει στοιχειωδώς το πρόβλημα μέσα στα πλαίσια των υπαρχουσών δυνατοτήτων, προτείνουμε:
- Στη Β΄ Λυκείου το μάθημα των Καλλιτεχνικών να διδάσκεται ως ειδικό μάθημα, πέραν του ισχύοντος προγράμματος, σε ομάδες μαθητών (π.χ. από 10 και πάνω) οι οποίοι θα το επιλέγουν, προκειμένου να εκπαιδευτούν και να προετοιμασθούν κατάλληλα, στο Ελεύθερο και Γραμμικό σχέδιο, και στο οποίο θα βαθμολογούνται.
- Στη Γ΄ Λυκείου, όπου υπάρχουν οι δέσμες, τα Καλλιτεχνικά, με τη μορφή του Ελεύθερου και Γραμμικού σχεδίου να διδάσκονται με τον ίδιο τρόπο ως ειδικό μάθημα, επιλεγόμενο από μαθητές με καθορισμένο προσανατολισμό που παρακολουθούν τα μαθήματα κατ’ αρχήν της δέσμης Α’ και Δ', αλλά πιθανόν και κάποιας άλλης δέσμης, αφού οι υποψήφιοι λ.χ. της ΑΣΚΤ δεν εντάσσονται σε συγκεκριμένη δέσμη.
Για τη διδασκαλία των Καλλιτεχνικών στις Β’ και Γ’ τάξεις Λυκείου χρειάζεται τουλάχιστον ένα εβδομαδιαίο 4ωρο πρόγραμμα διδασκαλίας (δύο ώρες Ελεύθερο σχέδιο - και δύο Γραμμικό).
Επομένως συνοψίζοντας ζητούμε να ενταχθεί η διδασκαλία των Καλλιτεχνικών στις Β’ και Γ’ Λυκείου ως διδασκαλία ενός ειδικού επιλεγόμενου μαθήματος. Προφανώς αυτό απαιτεί μια ορισμένη τροποποίηση στο προβλεπόμενο πρόγραμμα που είναι όμως και εφικτή και αναγκαία, αφού μόνο έτσι μπορεί να αρθεί μια ουσιαστική ανωμαλία, που συνιστά το γεγονός να εξετάζονται υποψήφιοι σε μαθήματα που δεν διδάχθηκαν στο Λύκειο.
Για το ΔΣ της ΕΝΩΣΗΣ ΚΑΘΗΓΗΤΩΝ ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ Μ. Ε.
Η πρόεδρος Ζ. ΧΑΤΖΗ
Η γραμματέας Α. ΣΕΛΕΚΟΥ
|