|
Σελίδα 1 από 4
Βιβλία που έγραψαν ή μετέφρασαν και επιμελήθηκαν εκπαιδευτικοί.
ΡΕΝΑ ΑΝΟΥΣΗ-ΗΛΙΑ - ΣΤΑΓΟΝΕΣ-ΖΩΓΡΑΦΙΚΗ 1985-1986
Το βιβλίο είναι πλούσια εικονογραφημένο με έργα της συναδέλφου Ρένας Ανούση-Ηλία, στενά συσχετισμένα με την ποίηση της φίλης της Εύας Δελαβίνια. Για τη δουλειά της αυτή, η Ρένα Ανούση-Ηλία, γράφει:
Βαθύ αναγεννητικό ξύπνημα νιώθουμε όλοι στο αίμα μας, στην ψυχή μας, στο πνεύμα μας, κοντά στα παιδιά που μας μεταφέρουν σε κάποιο κόσμο ονείρου, όπου δεν μπορούμε να ξεχωρίσουμε τη φαντασία από την πραγματικότητα, την ουσία από το μετουσιωμένο συναίσθημα. Είκοσι χρόνια κοντά σ’ αυτά τα παιδιά που είχα την τύχη να διδάσκω το μάθημα των καλλιτεχνικών στην Πρότυπο Ευαγγελική Σχολή Νέας Σμύρνης, πήρα πολλά διδάγματα που έβγαιναν από αυτά που προσπαθούσα να τους δώσω μέσω της τέχνης. Όταν μπορεί κανείς με το μαγικό κλειδί ν’ ανοίξει το μυαλό τους, το ξέσπασμα της φαντασίας τους θ’ αρχίσει να καλπάζει. Αυτά με παίρνουν απ’ το χέρι με την αυθόρμητη δουλειά τους και με ταξιδεύουν στα περασμένα, τα τωρινά και τα μελλοντικά.
 Η μεγάλη πνοή τους γλιστράει μυστηριακά σαν θείος χαιρετισμός από παντού, ως τις βαθύτερες ίνες μας για να μας δονήσει ως τα έγκατα και να μας αναπτερώσει ως τα υπερούσια. Ένας κόσμος απέραντα ωραίος που ήρθε στη γη για να ομορφύνει τη ζωή μας και να εξευγενίζει τα αισθήματα μας. Ένας κόσμος που έχει τη δική του παναρμόνια μουσική, ανάκρουσμα της μουσικής του σύμπαντος.
Την ομορφιά και την ευαισθησία που έχει μέσα της κάθε παιδική ψυχή, πρέπει να φροντίσουμε εμείς οι μεγάλοι να τη διατηρήσουμε και να την τονώσουμε. Το πιο απαλό άγγιγμα το κάνει σ’ αυτή την περίπτωση η τέχνη που αποτελεί παράγοντα αγωγής. Η τέχνη ανήκει στις δυνάμεις με τις οποίες ο άνθρωπος δημιουργεί, αλλάζει τον κόσμο και τον εαυτό του. Το παιδί πρέπει να ζει με τρόπο δημιουργικό για να μπορέσει να γίνει ολοκληρωμένο άτομο στην κοινωνία.
Για να πείσω το παιδιά ότι όλα ξέρουν να δημιουργούν, ψάχνω συνέχεια, να βρίσκω τρόπους και μεθόδους που μπορούν να φέρουν κοντά τους την τέχνη σαν ένα όμορφο αισθητικό παιχνίδι. Έτσι δοκιμάσαμε αυτή την τεχνική με μαρκαδόρους και διάφορα διαλυτικά. Μ’ αυτό το ψάξιμο, με τα περίεργα ξαφνιάσματα των χρωμάτων τη στιγμή που διαλύονται, ανακάλυψα ένα πλούτο που ηλέκτρισε τη δική μου φαντασία και βγήκε αυτή η δουλειά που με απασχόλησε δύο ολόκληρα χρόνια. Λυτά τα έργα παρουσιάζω σ’ αυτό το βιβλίο με θεματικές αναφορές από τη μυθολογία και τον σύγχρονο κόσμο. Η ποιητική ευαισθησία της Εύας Δελαβίνια αύξησε τη διάθεσή μου για περισσότερη έρευνα και περισσότερη δημιουργία. Πολλά έργα μου βγήκαν από τα ποιήματά της, και άλλα ποιήματα βγήκαν από τα έργα μου. Σύγκρουση λοιπόν δύο στοιχείων χημικών σε μια δυναμική ένωση. Το στοιχείο του λόγου με το στοιχείο του έργου.
Το έργο τέχνης δεν είναι μόνο για να παίζει με χρώματα και με οράματα, αλλά και για να μας ανοίγει δρόμους, και να μας σκορπίζει φως. Έτσι πλουτίζεται ο ψυχικός μας κόσμος, κι όσο πιο πλούσιος γίνεται τόσο πιο ανθρώπινη και όμορφη γίνεται η δύσκολη ζωή μας.
Από τις συζητήσεις με σκέψεις και προβληματισμούς για υπαρξιακά θέματα του σήμερα, ξεπήδησε η ανάγκη συνύπαρξης με τις ρίζες μας, μια αντιπαράθεση των υπαρξιακών μυθολογικών θεμάτων, που πρώτοι οι Έλληνες σαν ανατόμοι της ψυχής, με χιούμορ, φαντασία και την εκπληκτική τους φιλοσοφική διάθεση κατέγραψαν.
Ανθρωπόμορφοι ήταν οι θεοί των Ελλήνων, και για τούτο πάντα τους αγαπάμε. Αυτοί οι θεοί ενσαρκώνουν όλες τις ανθρώπινες χαρές. Τις πολλαπλές διαφορετικές και συχνά τόσο αντιφατικές δυνάμεις μέσα στη φύση, οι Έλληνες τις έχουν ενσαρκώσει σε θεούς. Έτσι η λογική τους παραδεχόταν πως θελήσεις άγνωστες σ’ εμάς κυβερνούν, ή φαίνονται να κυβερνούν τον κόσμο. Ωστόσο, πλάι σ’ αυτές τις θελήσεις διαπίστωσαν μέσα στον ίδιο τον εαυτό τους, τη θέληση του ανθρώπου που μπορούσε να κατορθώσει με την τάξη, με τον νόμο, με την επιστήμη, να ταξινομεί και να χρησιμοποιεί αυτές τις δυνάμεις, ακόμα και να τις μετατρέψει σύμφωνα με τις επιθυμίες και τις ελπίδες του ανθρώπου. Η Αφροδίτη π.χ. δεν γεννήθηκε ούτε από πατέρα, ούτε από μητέρα, αλλά από τον αφρό των κυμάτων, από κείνο τον λαμπυριστό αφρό, που στο κάθε σημείο του έχει καθρεφτιστεί ολόκληρος ο ουρανός, όλα τ’ αστέρια, και όλες οι ηλιαχτίδες κι όλα τα σύννεφα με τις φαντασμαγορίες τους που διαρκώς παραλλάζουν ή ξαναγεννιούνται.
Η Δήμητρα, κόρη του Κρόνου και της Ρέας, αδελφή του πανίσχυρου Δία, ήταν η θεά της γης για τους αρχαίους Έλληνες. Αυτή η γη είναι η ίδια η δική μας, με την αφάνταστη πολυχρωμία της, που παραλλάζει σε κάθε εποχή του χρόνου, δίνοντας στον ερευνητή, ένα πολυσύνθετο υλικό για δημιουργία, αρκεί να μπορεί να το δει και να το νιώσει. Έτσι περπατήσαμε πλάι με τις θεότητες των δρυμών και τις υδάτινες, αρκεί να θέλουμε να το συνειδητοποιήσουμε.
Το Ικάριο πέταγμα δεν καλύπτει μόνο την ανάγκη να αποφύγουμε τη στατικότητα ενός περιορισμένου χώρου, αλλά κυρίως την ανάγκη μας να πετάξουμε μακριά από τη σκληρότητα των συνανθρώπων μας, έστω κι αν χαθούμε.
Ο Έλληνας ήταν βαθιά λογικός, μα και μεγάλος στοχαστής. Η δε λογική του συνοδεύεται από την ομορφιά, την αγάπη του ωραίου, τον έρωτα, τη χάρη και το χαμόγελο.
Φαντασμαγορικός λοιπόν και πάντα ζωντανός κήπος είναι η ελληνική μυθολογία. Για να μπορέσει κανείς να τον γευτεί πρέπει να μπει με ανάλαφρη περπατησιά σαν μύστης.
Όλα τα στοιχεία τα ζωντανεύει η ίδια η γέννησή του που πάει, έρχεται, τρέχει, πετάει, αποκρίνεται, ζει, διαδίδει τη ζωή, την πολλαπλασιάζει και τη σπέρνει πλαταίνοντάς τη με την πνοή, με τους παλμούς της καρδιάς, με εκρήξεις και σκέψεις, τις αποχρώσεις της φωνής και με ολόκληρο το σώμα και ολόκληρο το είναι σε δράση. Μέσα σ’ αυτό το λουτρό της ψυχής, η φαντασία εξάπτεται και η δημιουργία αρχίζει.
Μέσα από τη μυθολογία τόλμησα να αναβιώσω το καβαφικό πρόσωπο του Οδυσσέα, που τον μάγεψε το τραγούδι των σειρήνων.
Οι μυθολογικές μορφές είναι αντικείμενα ενδεχόμενης εμπειρίας, όπως και τα ζώντα σύγχρονα πρόσωπα.
Ο Μινώταυρος δεν είναι μόνο το τέρας του αρχαίου μύθου, είναι και η ενσάρκωση και η εικόνα της ανθρώπινης αποσύνθεσης που φωλιάζει στο βάθος της ανθρώπινης υπόστασης. Στη δουλειά μου το τυχαίο δεν τονίζει μόνο το παράδοξο. Είναι και το μέσο που επιτρέπει την επανάληψη, το δημιουργικό στοιχείο της φύσης που το διαπερνά απ’ άκρη σ’ άκρη η ακτινοβόλα δύναμη της φαντασίας και ο άνθρωπος πρέπει να επινοεί και να χρησιμοποιεί εκείνα τα γνωστά Ικάρια φτερά για να ξεφεύγει από την καθημερινότητα που τελματώνει. Να φτιάχνει δε τη δική του καθημερινότητα, έτσι, ώστε να ερευνά και να προχωρεί δημιουργώντας τη βάση για το μέλλον. Μέσα απ’ τις τεχνικές μεθόδους και τις επεμβάσεις του χεριού γεννιέται μια σειρά έργων που θα μπορούσαμε να χαρακτηρίσουμε σαν αλληγορίες ή σύγχρονη μυθολογία. Γίνεται μια αντικειμενική αφήγηση της ιδέας. Το γαλάζιο που τόσο συχνά επαναλαμβάνεται, τονίζει τη δημιουργική μοναχικότητα και τη ρέμβη, το όνειρο που μπορεί κάποτε να πραγματοποιηθεί κι ακόμα την ανάγκη του ανθρώπου για συνύπαρξη και επικοινωνία, τους βυθούς και τους ορίζοντες της φύσης ή του υποσυνείδητου. Δεν κρύβω πως τα πλαίσια των μύθων του αρχαίου κόσμου προσαρμόσθηκαν και απετέλεσαν σύμβολα της δικής μου προσωπικής μυθολογίας. Έτσι πιστεύω ότι με τη στερέωση του σημερινού κόσμου μπαίνουν τα θεμέλια του κόσμου της επόμενης γενιάς, του διαστημικού μέλλοντος.
Η δουλειά μου, α’ αυτή την έκδοση, χωρίζεται σε δύο μέρη: σε ονειρικό μυθολογικό που βγήκε όμως μέσα από υπαρκτά πρόσωπα, και στην προέκτασή του στις καταγραφές του σήμερα.
|
