Απάντηση ΥΠΕΠΘ για βιβλίο Εικαστικών

30.05.07

Το Δ.Σ. της Ένωσης Καθηγητών Καλλιτεχνικών Μαθημάτων, μετά τη λήξη των ετήσιων Σεμιναρίων του που πραγματοποιήθηκαν στην ΑΣΚΤ τον Σεπτέμβρη 2006, δημοσίευσε στον τύπο, αλλά και στην Εφημερίδα του ΕΕΤΕ (Οκτώβριος 2006 Νο 124), ομόφωνο ψήφισμα των καλλιτεχνών εκπαιδευτικών, εκφρασμένο στη Γενική Συνέλευση στις 6/9/2006, για την έκδοση και κυκλοφορία του βιβλίου «Εικαστικά» Γ΄ Γυμνασίου και του συνοδευτικού του φυλλαδίου «τετράδιο εργασιών».

Το ίδιο ψήφισμα κατέθεσε στα αρμόδια γραφεία του ΥΠΕΠΘ, ζητώντας την απόσυρσή τους.

Στις 20 Μαρτίου, λάβαμε την απαντητική επιστολή του ΥΠΕΠΘ την οποία και   δημοσιεύουμε παρακάτω καθώς επίσης και την αντίστοιχη απάντηση της Ένωσης.

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ
ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝ. ΠΑΙΔΕΙΑΣ & ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ
ΕΝΙΑΙΟΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ ΘΕΜΑΤΩΝ
ΣΠΟΥΔΩΝ, ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΚΑΙ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΩΝ
ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ
ΤΜΗΜΑ Α΄

Προς την Ένωση Καθηγητών Καλλιτεχνικών Μαθημάτων

Αθήνα    20 – 3 – 07
Αρ. Πρωτ. 32499/Γ2

ΘΕΜΑ: Απάντηση εγγράφου

Σε απάντηση του από 9-10-2006 εγγράφου σας, που αφορά σε αιτήματά σας για την απόσυρση του βιβλίου «Εικαστικά» Γ΄ Γυμνασίου, σας γνωρίζουμε την εισήγηση του Τμήματος Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου (10737 π.ε./ 7-3-2007) με την οποία συμφώνησε και το Συντονιστικό Τμήμα και η οποία έχει ως εξής:

«Η Ένωση Καθηγητών Καλλιτεχνικών Μαθημάτων απέστειλε προς το ΥΠΕΠΘ ψήφισμα με το οποίο ζητά την απόσυρση του Βιβλίου Μαθητή για τα Εικαστικά Γ΄ Γυμνασίου που κυκλοφόρησε από τον ΟΕΔΒ τον Σεπτέμβριο του 2006.

Στο ψήφισμα Μαθημάτων αναφέρεται ότι «οι καθηγητές ποτέ δεν συγκατένευσαν στην έκδοση βιβλίου Εικαστικών για το μαθητή». Όμως ήδη από το 1997 -1998 το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο διεξήγαγε επιστημονική έρευνα πεδίου, η οποία δείχνει ακριβώς το αντίθετο.

Η έρευνα αυτή διεξήχθη από Καθηγητές Καλλιτεχνικών Μαθημάτων σε πενήντα διαμερίσματα στην Ελλάδα και δημοσιεύτηκε πρόσφατα (αρ. 22, 2006, σσ. 181-184) στο περιοδικό «Εικαστική Παιδεία», το οποίο εκδίδει η ίδια η εν λόγω Ένωση.

Η έρευνα είχε ως στόχο να προσδιοριστούν οι ανάγκες των Καθηγητών των Καλλιτεχνικών Μαθημάτων και έδειξε εκτός των άλλων, ότι όσον αφορά στο βιβλίο για το μαθητή η πλειοψηφία των ερωτηθέντων εκπαιδευτικών (63%) θεωρούσε απαραίτητο να υπάρχουν βιβλία για το μαθητή. Προσδιόριζε μάλιστα ότι το συγκεκριμένο βιβλίο πρέπει να περιέχει διάφορες τεχνικές (65%), θεωρία και ασκήσεις (60%), κυρίως εικόνες (30%) κ.τ.λ.

Το ψήφισμα υποστηρίζει επίσης ότι «δεν είναι τυχαίο ότι επί δεκαετίες δεν έχει υπάρξει τέτοιο βιβλίο» και αυτό, όμως, είναι ανακριβές. Στο ελληνικό εκπαιδευτικό σύστημα έχει συγγραφεί και ήδη από το 1998 διδάσκεται ως σήμερα με επιτυχία το βιβλίο μαθητή «Εικαστικά» στην Α΄ Τάξη Ενιαίου Λυκείου.

Στο περιοδικό «Εικαστική Παιδεία» της Ένωσης (αρ. 20, 2004, σσ. 82-90) δημοσιεύεται αξιολογική έρευνα για το βιβλίο της Α΄ τάξης Ενιαίου Λυκείου. Σε αυτήν συμμετέχει το 50% περίπου των διδασκόντων Καθηγητών Καλλιτεχνικών Μαθημάτων στην Α΄ Λυκείου. Η πλειοψηφία έχει γενικώς θετική στάση και συγκεκριμένα θεωρούν το βιβλίο πρωτότυπο (63%), ευέλικτο και συνθετικό (67%), ενδιαφέρον (63%) κ.α. Το 84% των ερωτηθέντων υποστήριξε ότι το υπάρχον διδακτικό βιβλίο βοηθά τους μαθητές.

Το ψήφισμα υποστηρίζει επίσης ότι «η τέχνη δεν μπορεί να διδαχθεί μέσω βιβλίων και στο δημιουργικό της μέρος». Όμως, η τέχνη και η διδασκαλία της είναι ένα πολυπαραγοντικό φαινόμενο. Η θεωρία της και η τεχνική της αλληλοεπηρεάζονται και τα σχετικά με το θέμα βιβλία για το μαθητή θεωρούνται χρήσιμα και απαραίτητα σε προηγμένες χώρες. Αναφέρω ενδεικτικά την Ιταλία, χώρα με μεγάλη πολιτιστική κληρονομιά, με τεράστια σύγχρονη καλλιτεχνική δημιουργία και προηγμένο εκπαιδευτικό σύστημα, στην οποία χρησιμοποιούνται βιβλία μαθητή για το μάθημα των Καλλιτεχνικών στο Γυμνάσιο. Ενδεικτικά αναφέρονται το βιβλίο μαθητή «Imagini come linguaggio» των M.De Giorgis & M. Tena καθώς και το βιβλίο μαθητή της Lucia Lazotti “Petcezione vizina e linguaggio”.

Το ψήφισμα αναφέρει επίσης την ανησυχία τους μήπως τυχόν «αναμορφωθεί» το Αναλυτικό Πρόγραμμα Σπουδών (ΑΠΣ) των καλλιτεχνικών μαθημάτων σύμφωνα με το πνεύμα του βιβλίου.

Να πληροφορήσουμε ότι το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο θέτει ως βασική προδιαγραφή για τη συγγραφή κάθε σχολικού βιβλίου τη συμφωνία του με το ισχύον ΑΠΣ και το εν λόγω βιβλίο-μετά από σχετικές κρίσεις κατά τη διαδικασία συγγραφή- συμφωνεί με το ισχύον ΑΠΣ.

Το διδακτικό πακέτο «Εικαστικά» Γ΄ Γυμνασίου απευθύνεται και στον εκπαιδευτικό, παρέχοντάς του ένα σημαντικό βοηθητικό υλικό για την υλοποίηση του ΑΠΣ. Εκείνοι οι καθηγητές, οι οποίοι βασισμένοι στο ΑΠΣ οργανώνουν πρωτότυπα σχέδια μαθημάτων, βρίσκοντας μόνοι τους κάθε φορά το κατάλληλο και απαραίτητο υλικό, όπως εικόνες, βιβλία, slides, οργανώνουν συστηματικές δραστηριότητες και σχέδια εργασίας, μοιράζουν σημειώσεις και προτρέπουν τους μαθητές σε δημιουργία, θα βρουν πολλά στοιχεία στο Βιβλίο Καθηγητή και στο Βιβλίο Μαθητή για να αξιοποιήσουν δημιουργικά και με ποικίλους τρόπους στη διδασκαλία τους.

Αυτά τα ανέφερα ενδεικτικά. Δε θα σταθώ συστηματικά σημείο προς σημείο στο ψήφισμα, το οποίο αντί να ασκεί μια εποικοδομητική κριτική, η οποία είναι επιθυμητή ώστε να βελτιωθεί στις επόμενες εκδόσεις το διδακτικό πακέτο (Βιβλίο Μαθητή, Βιβλίο Καθηγητή και Τετράδιο εργασιών), ζητά τη συνολική του απόσυρση. Επί του συγκεκριμένου αιτήματος να πληροφορήσουμε ότι το βιβλίο αυτό θα κριθεί κατ’ αρχάς στη σχολική πράξη αλλά και θα γίνει συστηματική αξιολόγησή του μαζί με όλα τα σχολικά βιβλία με αξιολογική έρευνα που ήδη προγραμματίζεται από το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο και αναλόγως των αποτελεσμάτων της έρευνας το βιβλίο μπορεί να βελτιωθεί ή και να αναμορφωθεί ριζικά».

Ο ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ
ΠΑΥΛΟΣ ΝΤΑΒΑΡΙΝΟΣ

[ Πίσω ]