Αν και αποσιωπήθηκε εντελώς απ' ολόκληρο σχεδόν τον Τύπο και τα άλλα μέσα μαζικής ενημέρωσης (Τηλεόραση - ραδιόφωνο) το Συνέδριο Καλλιτεχνικής Παιδείας, το οποίο οργανώθηκε πριν ένα χρόνο από το ΕΕΤΕ, υπήρξε ένα σημαντικό καλλιτεχνικό γεγονός, που αναμφισβήτητα δημιούργησε θετικό πλαίσιο για την παραπέρα προώθηση των αιτημάτων της Καλλιτεχνικής Παιδείας στον τόπο μας.
Η 'Ένωση Καθηγητών Καλλιτεχνικών Μαθημάτων Μ.Ε. συμμετείχε ενεργά στο Συνέδριο αυτό και με τις δυνάμεις και δυνατότητες που διέθετε συνέβαλε στην εκπλήρωση των στόχων του Συνεδρίου.
Δημοσιεύουμε παρακάτω εκτεταμένα αποσπάσματα, από τη «διακήρυξη του 1ου Συνεδρίου Καλλιτεχνικής Παιδείας» (Αναδημοσίευση από το «ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ» του ΕΕΤΕ).
Το Α΄ Συνέδριο Καλλιτεχνικής Παιδείας, το πρώτο που έγινε στην Ελλάδα, διοργανώθηκε από το ΕΕΤΕ και υλοποιήθηκε με τη συμμετοχή πολλών ενδιαφερόμενων φορέων. Εκφράζει τη συνειδητοποίηση της ανάγκης για άμεση αντιμετώπιση της ποιότητας ζωής - που χειροτερεύει συνεχώς - και της ατομικής και κοινωνικής αλλοτρίωσης που έχουν διαμορφωθεί από το καπιταλιστικό σύστημα.
Η αποτελμάτωση, οι δικτατορίες και ο πυρηνικός όλεθρος που μας ετοιμάζει ο ιμπεριαλισμός, δεν είναι μόνο ένα αποτρόπαιο έγκλημα, είναι η εξαφάνιση του ανθρώπινου πολιτισμού.
Το αντικείμενο του Συνεδρίου Καλλιτεχνικής Παιδείας από την ίδια του τη φύση συνδέεται με τα θεμέλια της κοινωνικής δομής.
Κατά συνέπεια οι στόχοι του είναι πολύ πιο πέρα από το πώς θα επεξεργαστεί μικρόψυχα ημίμετρα, για να μεταρρυθμίσει ένα άρρωστο εκπαιδευτικό σύστημα που μόνο στόχο έχει την αναπαραγωγή της καπιταλιστικής κοινωνίας.
Η Τέχνη ανήκει στις δυνάμεις με τις οποίες ο άνθρωπος δημιουργεί, αλλάζει τον κόσμο και τον εαυτό του. Η απαίτηση του Συνεδρίου να ενσωματωθεί η Τέχνη στο εκπαιδευτικό σύστημα σαν ένα από τα βασικά συστατικά του στοιχεία, είναι ταυτόσημη με την απαίτηση να απελευθερωθούν οι κοινωνικές δυνάμεις που μεταμορφώνουν τον άνθρωπο σε υποκείμενο της ιστορίας. Ξεκινώντας την Καλλιτεχνική Αγωγή από την πολύ μικρή ηλικία δίνουμε μια τεράστια ώθηση στην ανάπτυξη της προσωπικότητας του παιδιού, το βοηθάμε να συλλαμβάνει μόνο του, μέσα από την εξάσκηση των φυσικών δυνατοτήτων του, την ύπαρξή του σαν διαλεκτική αλληλοσύνδεση του καθολικού κόσμου με τον ατομικό. Εκφράζοντας τα βιώματα του σε καλλιτεχνικές εικόνες συλλαμβάνει την ενότητά του με τον κόσμο που το περιβάλλει, με τον τρόπο που ο καθολικός κόσμος περιέχει όλο τον πλούτο της ατομικής ιδιαιτερότητας.
Τα υπάρχοντα εκπαιδευτικά προγράμματα υποβιβάζουν την καλλιτεχνική αγωγή, όπου αυτή δεν είναι ανύπαρκτη, σε μάθημα χειροτεχνίας με έτοιμες αισθητικές μορφές - υποδείγματα που πρέπει το παιδί να τα αντιγράφει, κι έτσι το βάζουν να κάνει αυτό που κάνει και στη βασική εκπαίδευση, να αποστηθίζει έτοιμες και απαρχαιωμένες γνώσεις. Αυτή η μέθοδος εκπαίδευσης είναι η αλλοτρίωση στο επίπεδο της συνείδησης, του αλλοτριωμένου κοινωνικά ανθρώπου.
Το Συνέδριο στέκεται αντίθετο στις απόψεις εκείνες που από τη μια ή την άλλη πλευρά διαχωρίζουν ή και αντιπαραθέτουν την παιδεία στην οικονομία, δίνοντας, πλαστές προτεραιότητες. Η Τέχνη μπορεί να αποτελέσει δυναμικό παράγοντα της οικονομικής ανάπτυξης και η Καλλιτεχνική Παιδεία επηρεάζει αποφασιστικά την ανάπτυξη των παραγωγικών δυνάμεων, την παραγωγή, μορφοποίηση και διακίνηση των προϊόντων, επιδρώντας ταυτόχρονα στην ποιότητα ζωής και διαμορφώνοντας πολιτιστική ταυτότητα.
Παρά τις όποιες εκπαιδευτικές αλλαγές, δεν έχει αλλάξει ο βασικός καπιταλιστικός προσανατολισμός της Ελληνικής Παιδείας. Εξακολουθεί να είναι μια μέθοδος ακρωτηριασμού της σκέψης, που μοναδικό στόχο έχει, με το πρόσχημα της «τεχνολογικής ανάπτυξης» και την ανάγκη για παραγωγή «τεχνοκρατών» να ανταποκριθεί στις ανάγκες επιβίωσής τους. Αυτός είναι και ο λόγος που το Συνέδριο αντιμετωπίστηκε εχθρικά από τους θεσμοφύλακες του κατεστημένου.
Στην εποχή μας, που κατακλύζεται από τεράστια κύματα οπτικού, ηχητικού, καταναλωτικού θορύβου, που εμπορευματοποιείται κάθε αξία, που καλλιεργείται η μονομέρεια και η άκριτη επιλογή, που η λογική του υποκατάστατου τείνει να περάσει σαν φυσικός τρόπος ζωής, μια λογική που εφησυχάζει, αδρανοποιεί κι απονεκρώνει κάθε δημιουργική διάθεση και κοινωνικό προβληματισμό και οδηγεί στους «ονειρικούς κόσμους» των ναρκωτικών, πιστεύουμε πως η τέχνη, η Καλλιτεχνική Παιδεία μπορεί, όχι μόνο να αντισταθεί, αλλά και να ξανοίξει ελπιδοφόρους δρόμους. Δρόμους που θα συντελέσουν στη δημιουργία του νέου ανθρώπου, του ανθρώπου με κοινωνική συνείδηση, του ανθρώπου δημιουργού.
Η αισθητική αγωγή προβάλλει σήμερα – περισσότερο από άλλοτε — σαν ανάγκη όλων των εργαζομένων. Ειδικά στη χώρα μας, που χρόνια βρίσκεται κάτω από οικονομική και πολιτιστική εξάρτηση, που η κρίση του κεφαλαιοκρατικού συστήματος χειροτερεύει συνεχώς τη θέση των εργαζομένων και την ποιότητα της ζωής, η ανάγκη αυτή σχηματοποιείται έτσι:
• σαν ανάγκη απελευθέρωσης των δημιουργικών κοινωνικών δυνάμεων. • σαν ανάγκη για οικονομική και πολιτιστική ταυτότητα. • σαν ανάγκη εθνικής ανεξαρτησίας και κοινωνικής αλλαγής, για όφελος του λαού.
Το καθήκον που έβαλε το Συνέδριο σαν άμεσο στόχο του είναι να αγωνιστεί για να δημιουργηθούν οι συνθήκες μέσα στις οποίες θα αναπτυχθούν οι θησαυροί του ανθρώπινου πολιτισμού και θα αποδοθούν σ' αυτούς που τους ανήκουν.
Αυτό δεν είναι απλά ένα ηθικό χρέος, είναι πάνω απ' όλα η μόνη προοπτική ενάντια στη βαρβαρότητα.
|