Ξεκίνημα από ένα γνώριμο σχήμα - Ένωση Εκπαιδευτικών Εικαστικών Μαθημάτων

Αφήνοντας ελεύθερα τα παιδιά της πόλης να σχεδιάσουν, τις περισσότερες φορές κάνουν σπίτια και αυτό γιατί μόνο αυτά βλέπουν και τίποτε άλλο. Δηλαδή σχεδιάζουν τετράγωνα σχήματα και παραλληλόγραμμα.
Από αυτό λοιπόν παίρνοντας αφορμή, σκέφτηκα ότι αρχίζοντας τη διδασκαλία μου από ένα σχήμα, που τους είναι γνώριμο, όπως το τετράγωνο, θα μπορούσα να καταφέρω αυτά τα παιδιά να δημιουργήσουν, να εκφρασθούν ελεύθερα και να αναπτύξουν την ευαισθησία τους. Όχι μόνο γιατί αυτά τα σχήματα τους είναι γνώριμα αλλά και γιατί ο κόσμος είναι μία γεωμετρική κατασκευή.

Έτσι άρχισα με κάνναβο και απλά γεωμετρικά σχήματα που βοηθάνε το παιδί να πειθαρχήσει και να κατακτήσει το χώρο του.

Από μία πρώτη επαφή των παιδιών με το χρώμα και παίρνοντας αφορμή από αυτό, τους μιλάω για τα χρώματα, τις ιδιότητες και τις εφαρμογές τους. Έτσι το παιδί προβληματίζεται στα επόμενα έργα του χωρίς την επέμβασή μου χρησιμοποιώντας το τετράγωνο και τον κάνναβο σε διάφορες παραλλαγές.

α) Αυστηρός κάνναβος και χρωματικές ασκήσεις μεταξύ βασικών και συμπληρωματικών, θερμών και ψυχρών.

β) Χρωματισμένος κάνναβος και ελεύθερα θέματα πάνω σ’ αυτόν.

γ) Κυματοειδής κάνναβος με ελεύθερα θέματα.

δ) Πλάγιος κάνναβος με ελεύθερα θέματα.

ε) Διαγώνιος κάνναβος με ελεύθερα θέματα.

στ) Ελεύθερες χαράξεις με ελεύθερη οργάνωση θέματος και διάφορα υλικά, μολύβι, μαρκαδόρους, τέμπερες.

Μερικά από αυτά τα θέματα μπορούν να αποτελέσουν ομαδικές εργασίες αφού γίνει η κατάλληλη καθοδήγηση.

Μετά χρησιμοποίησα το τετράγωνο και το παραλληλόγραμμο σαν μέσο αναγνώρισης διαφόρων αντικειμένων, δηλ. τι θυμίζει στα παιδιά αυτό το σχήμα (χαρτονομίσματα, γραμματόσημα, κάρτες κ.α.).

Με το ίδιο πνεύμα μεταπηδάω στο ατομικό κολάζ, και εδώ χρησιμοποιώ τις τετράγωνες και τις παραλληλόγραμμες επιφάνειες.

Εδώ όμως χρησιμοποιούνται μόνο για το γέμισμα και το χρωματισμό μιας συγκεκριμένης επιφάνειας (σαν φόντο) ενώ πάνω σ’ αυτόν υπάρχει ελεύθερη σύνθεση.

Μετά ακολουθεί Κολάζ με κόλλες γλασέ που κόβονται ελεύθερα σε τετράγωνα σχήματα (με ψαλίδι ή με το χέρι). Αυτό το θέμα γίνεται με πολλά υλικά όπως πέτρες, δέρμα-ύφασμα κ.α.

Δίνω μεγάλη σημασία στη συζήτηση και τη συνεργασία όλων των παιδιών της τάξης γι’ αυτό προτιμώ τις ομαδικές εργασίες που βοηθούν τα παιδιά να σκεφτούν, να αποφασίσουν και να εργαστούν συλλογικά για ένα συγκεκριμένο θέμα.

Έτσι γίνεται ομαδικό κολάζ όπου κάθε παιδί ζωγραφίζει πάνω στο μπλοκ από ένα αντικείμενο από κάθε θεματική ομάδα και αφού τα κόψει, τα κολλάει σ’ ένα χαρτόνι αφού προηγουμένως έχει γίνει συζήτηση στην τάξη και έχει αποφασισθεί το πού και πώς θα τοποθετηθούν.

Μετά από αυτό προσπαθώ σιγά-σιγά να τους κάνω να εξοικειωθούν με το χώρο ξεκινώντας από απλά στερεά σώματα, όπως είναι τα σπιρτόκουτα και στη συνέχεια προχωρώντας σε εναλλαγή όγκων και επιπέδων με ελεύθερα θέματα ή διακοσμητικά σχήματα, για να τους φτάσω σε μια πιο ολοκληρωμένη μορφή όγκου, τη μακέτα και τη διαμόρφωση του γύρω χώρου τώρα τρισδιάστατα. Ενδιάμεσα αφήνονται τα παιδιά να εκφραστούν με θέματα και χρώματα της αρεσκείας τους για να έχουμε μια εναλλαγή.

Εδώ πια φαίνεται καθαρά ο προβληματισμός πάνω στην οργάνωση της σύνθεσης και του χρώματος σε αντίθεση με τα πρώτα τους ελεύθερα σχέδια που ήταν ανοργάνωτα και χωρίς κανένα προβληματισμό στο χρώμα.

ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΚΩΤΣΟΓΙΑΝΝΗΣ
1ο Γυμνάσιο Ελευσίνας

[ Πίσω ]